ވޮޝިންޓަން: އިސްރާއީލުގެ ބޮޑުވަޒީރު ބެންޖަމިން ނަތަންޔާހޫ، އެމެރިކާގެ އިންތިޚާބީ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕާ ބައްދަލުކުރެއްވުމަށް ތައްޔާރުވަމުންދާއިރު، ގަލްފު ސަރަހައްދުގެ ހަމަނުޖެހުންތައް ނިމުމަކަށް ގެނައުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކަށް ހުރަސްއެޅުމަށް އިސްރާއީލުން ރާވަމުންދާކަމުގެ ބިރު ބޮޑުވެއްޖެއެވެ. ފާއިތުވި 50 އަހަރުގެ ތާރީޚީ ހަގީގަތްތަކަށް ބަލާއިރު، އިސްރާއީލުން އަބަދުވެސް މަސައްކަތް ކުރަމުންދަނީ އެމެރިކާއާއި އީރާން ހަނގުރާމައެއްގެ ތެރެއަށް ކޮއްޕާލުމަށް ކަމަށް ތަހުގީގީ ރިޕޯޓުތަކުން ހާމަވެއެވެ.
ސިއްރު ހިފެހެއްޓުމުން ދޫކޮށްލާފައިވާ އިންޓެލިޖެންސް މައުލޫމާތާއި، އެމެރިކާގެ އިސް އޮފިޝަލުންގެ ހަނދާންތަކަށް ބިނާކޮށް ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި، އިސްރާއީލުގެ ސަލާމަތީ މުއައްސަސާތަކުން ދަނީ އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު އޮންނަ ނުތަނަވަސްކަން ކުޑަކުރުމަށް ކުރެވޭ ކޮންމެ ޑިޕްލޮމެޓިކް މަސައްކަތަކަށް ގަސްތުގައި ހުރަސްއަޅަމުންނެވެ. އިސްރާއީލުގެ މައިގަނޑު އަމާޒަކީ ވޮޝިންޓަނާއި ތެހެރާނާ ދެމެދު އަބަދުވެސް ކުރިމަތިލުންތަކެއް ބޭއްވުމެވެ. މީގެ ބޭނުމަކީ މެދުއިރުމަތީގެ ސިޔާސަތުތައް ބައްޓަންކުރުމުގައި އިސްރާއީލަށް އޮތް ނުފޫޒު ދެމެހެއްޓުމެވެ.
އީރާން-ޢިރާޤު ހަނގުރާމަ ދިގުދެންމުން
މި ސިޔާސަތުގެ ފެށުން އައީ 1980 އިން 1988 އަށް ހިނގި އީރާން-ޢިރާޤު ހަނގުރާމައިގެ ތެރެއިންނެވެ. އެ ދުވަސްވަރު އިސްރާއީލުން ބޭނުންވީ ދެ ގައުމުން ކުރެ އެއްވެސް ގައުމަކަށް ކާމިޔާބެއް ލިބުނަ ނުދީ ހަނގުރާމަ ދިގުދެންމުމަށެވެ. މީގެ ބޭނުމަކީ ދެ ގައުމުގެ އަސްކަރީ އަދި އިގްސާދީ ބާރު ކުޑަކޮށްލުމެވެ.
ސުލްހައިގެ މަސައްކަތްތަކަށް ހުރަސްއެޅުން
1991 ވަނަ އަހަރު ލުބުނާނުގައި ތިބި ރަހީނުން މިނިވަންވުމާއެކު، އީރާނުގެ އޭރުގެ ރައީސް ރަފްސަންޖާނީ އެމެރިކާއާއެކު ގުޅުން ރަނގަޅުކުރަން މަސައްކަތް ކުރެއްވިއެވެ. ނަމަވެސް، އިސްރާއީލުން ވަނީ އެމެރިކާގެ “އައިޕެކް” ފަދަ ލޮބީ ޖަމާއަތްތައް މެދުވެރިކޮށް މިކަމަށް ހުރަސްއަޅާފައެވެ.
“ނުބައިކަމުގެ މަރުކަޒު” ޕްރޮޕަގަންޑާ
ސެޕްޓެމްބަރު 11 ގެ ހަމަލާތަކަށްފަހު އީރާނުން އެމެރިކާއަށް އެހީތެރިވި ނަމަވެސް، 2002 ވަނަ އަހަރު “ކާރިން އޭ” އުޅަނދުގެ ހާދިސާއާއެކު އިސްރާއީލުން ވަނީ އީރާނަކީ ބޮޑު ނުރައްކަލެއްގެ ގޮތުގައި ދައްކައި ޕްރޮޕަގަންޑާ ފަތުރާފައެވެ. މީގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން ރައީސް ބުޝް ވަނީ އީރާނަކީ “ނުބައިކަމުގެ މަރުކަޒު” (Axis of Evil) ގެ ގައުމެއްގެ ގޮތުގައި ކަނޑައަޅާފައެވެ.
ނިއުކްލިއާ އެއްބަސްވުމާއި ޓްރަމްޕްގެ ދައުރު
2015 ވަނަ އަހަރުގެ ނިއުކްލިއާ އެއްބަސްވުމާ (JCPOA) ދެކޮޅަށް ނަތަންޔާހޫ ވަނީ އެމެރިކާގެ ކޮންގްރެސްގައި ތަގުރީރުކޮށް، މަޝްވަރާގެ ބަދަލުގައި ކުރިމަތިލުމަކަށް ދިއުމަށް ބާރުއަޅާފައެވެ. ރައީސް ޓްރަމްޕްގެ ފުރަތަމަ ދައުރުގައި، އިސްރާއީލުން ދެއްކި ސައްހަ ނޫން ލިޔެކިޔުންތަކަށް ބިނާކޮށް އެމެރިކާ ވަނީ އެއްބަސްވުމުން ވަކިވެފައެވެ. މީގެ ސަބަބުން އީރާނާ ދެކޮޅަށް “މެކްސިމަމް ޕްރެޝަރު” ދީ، ގާސިމް ސުލައިމާނީ އަވަހާރަކޮށްލުން ފަދަ ނުރައްކާތެރި ހާދިސާތަކަށް މަގުފަހިވިއެވެ.
ތާރީޚީ ހެކިތަކުން ހާމަވާ ގޮތުގައި، އިސްރާއީލުން އަބަދުވެސް ދެކެނީ އެމެރިކާއާއި އީރާން ދާއިމީ ނުތަނަވަސްކަމެއްގައި އޮތުމަކީ އެގައުމަށް ލިބޭ ކުރިއެރުމެއް ކަމަށެވެ. މިހާރުވެސް ނަތަންޔާހޫ މަސައްކަތް ކުރަމުންދަނީ އިންޓެލިޖެންސް މައުލޫމާތާއި ސިޔާސީ ނުފޫޒު ބޭނުންކޮށްގެން، ސަރަހައްދީ ސުލްހައަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތްތައް ގަޑުބަޑުކޮށްލުމަށެވެ.
Leave a Reply